Wondverzorging: Reinigen, ontsmetten & verzorgen
Wondverzorging heeft door de jaren heen verschillende trends gekend, zoals de vochtige pleister of pleisterspray, maar is in de kern hetzelfde gebleven. Nog steeds wordt een wond in drie stappen verzorgd, daarbij geholpen door producten uit het drogisterijschap.
Verbandtrommel
Van vrolijke kinderpleisters tot betadinezalf, jodiumdruppels en niet-prikkende wondspray: het schap wondverzorging is behoorlijk uitgebreid. In de meeste gevallen betreft het producten die een klant al in huis wil hebben voordat een wondje zich voordoet. In de meeste huishoudens zal een basisvoorraadje ontsmettingsmiddel, verzachtende zalf en kompressen te vinden zijn, al dan niet in een verbandtrommel.
Huid
Bij een verwonding is de natuurlijke samenhang van de huid beschadigd en daardoor de beschermende functie van de huid verminderd. Er ontstaat een verhoogde kans op ontstekingen. De genezing van een wond doorloopt drie fasen. Aanvankelijk reageert het lichaam op het ontstane letsel door een ontstekingsreactie, die gepaard gaat met roodheid, warmte, zwelling, pijn en bloedstolling. Na een paar dagen ontstaat nieuw weefsel en begint de wond zich te sluiten. Tot slot verkleint het oppervlak van het wondje zich en ontstaat het litteken.
Huidwond
Eigenlijk is de standaardverzorging van een huidwond altijd hetzelfde, of het nu om een schaaf-, snij-, steek-, schot-, scheur- of bijtwond gaat. Wel kan de ene wond veel meer pijn doen dan de andere en is uiteraard niet elke wond thuis te behandelen. Omdat bij een huidwond door besmetting met straatvuil of bij een beet gemakkelijk een infectie kan ontstaan, adviseer je contact op te nemen met de huisarts. Deze kan nagaan of een tetanusinjectie nodig is.
Hoe ziet de huid eruit?
Stel eerst vast om wat voor wond het gaat en of deze zelf te behandelen is. Let hierbij op de volgende kenmerken.
- Schaafwond: oppervlakkige wond, waarbij de bovenste huidlaag is afgeschaafd.
- Snijwond: bloedt veel, maar is over het algemeen minder pijnlijk dan een schaafwond.
- Steekwond: geeft maar een klein zichtbaar wondje, met over het algemeen veel grotere inwendige schade.
- Schotwond: eveneens meestal slechts een klein zichtbaar wondje op de plaats waar de kogel het lichaam binnendringt, met veel grotere inwendige schade.
- Scheurwond: deze wond hoeft niet ernstig te bloeden, maar kan veel pijn doen.
- Bijtwond: bloeding en pijn zijn afhankelijk van de plaats en de intensiteit van de beet.
Verzorging
Bij een bloedende wond adviseer je de verzorger eerst zelf goed de handen te laten wassen en vervolgens niet in aanraking te laten komen met het bloed (of andere lichaamsvloeistoffen) van het slachtoffer. Laat de wond eerst even ‘schoon’ bloeden en stelp het bloeden vervolgens door op de wond te drukken. Om de wond schoon te spoelen, adviseer je stromend kraanwater of desnoods bronwater uit een flesje. Hierna kan de wond worden afgedekt met een steriel kompres en kan de verzorger zijn handen wassen. Raadpleeg een arts die kan nagaan of het slachtoffer beschermd is tegen tetanus en eventueel een injectie kan toedienen.
Lees verder in Lijfblad 8-2011
Volg ons